Tiroid sintigrafisi

Nedir?:Tiroid, hormonlarını üretmek için iyota gerek duyar (yani kandan iyot alır).Radyoaktif iyot verilerek (bunun tanınması daha kolaydır) tiroidin onu nasıl hangi süratle ve hangi miktarda aldığı görülebilir.Özel radyoaktif aletlerle  tiroidin hacim özellikleri, radyoaktif iyotun bez içindeki dağılımı, beklenmeyen yerlerde tiroid dokusunun varlığı araştırılabilir.

Devamını oku

Bazal metabolizma

Nedir?:Bazal metabolizma tiroid bezinin fonksiyonelliğini yani dinlenme halinde  oksijen tüketimini ölçer.Bu tüketim tiroid hormonları ile etkilenir ve tiroid fazla çalıştığında (hipertiroidizm) artar, az çalıştığında ise (hipotiroidzm) azalır.Normal olarak belirli kiloya, cinsiyete, boya ve yaşa göre olması gerekenden  yüzde 10 farklı olmamalıdır.Günümüzde kanda doğrudan tiroid hormonlarını tayin etmek mümkün olduğundan bu metot çok kullanılmaktadır.

Devamını oku

Böbreküstü bezleri

Her iki böbreğin üst kısmında yer alırlar.Şekilleri migferi andırır.Bir iç kısımdan (medulla adı verilir ve adrenalin hormonunu salgılar), bir de dış kısımdan (korteks denir ve kortizon hormonunu salgılar)oluşurlar.Bazı hayvanlarda -mesala bazı balıklarda-  bu iki kısım birbirinden ayrıdır.Adrenalin özellikle bir dolaşım hormonudur (kalp atışlarını ve kan basıncını artırır)Kortisk hormonlarının ise çok değişik görevleri vardır.Bunlardan biri madenlerin değişimi, bir diğeri debulaşıcı hastalıklara karşı savunmadır.

Paratiroid Bezi

Çok küçük dört bezdir.İkisi tiroid loblarının sağında, ikisi solundadır ve her biri 20 mg. ağırlığındadır.Paratiroid hormonu ile (paratormon), kandaki seviyesini sabit tutarak kalsiyumun vücuttaki değişimini ayarlar ve çeşitli dokulara dağılımını düzenlerler.Bu sebeple esas görevleri vücudun kemik yapısının, yani iskeletin düzenli etkinliğini korumaktır.

Hormonal testler

Nedir?:Hormonal testler değişik metodlarla yapılır.

Biyolojik yöntemler:Biyolojik bir sıvı (idrar, kan), bir hayvana  enjekte edilir ve tek tek  hormonların bazı özel fizyolojik etkileri değerlendirilir.Mesala kadın idrarının bakire bir tavşana zerk edilmesi ile, hamileliği doğrulayacak değişimleri tavşanın jenital organlarında olup olmadığı gözlenir.Bu pahalı ve zahmetli olduğu için artık vazgeçilen bir metottur.

Devamını oku

Endokrin sistemini korumak için nelerden kaçınılmalı

  • Hipofiz işlevini bloke eden ve böbreküstünü dumura uğratan uzun süreli kortizon tedavilerinden.
  • Doktor kontrolü olmadan hormona dayalı zayıflama kürleri uygulamaktan.
  • Jinekologa danışmadan menapoz için hormonal kür uygulamaktan.
  • Jinekolog kontorlü olmaksızın uzun süreli ve kontrolsüz olarak doğum kontrol hapı almaktan
  • Erkekler içinse, iktidarsızlık, cinsel isteksizlik ve erkek andropoz durumlarında kontrolsüz bir erkeklik hormonu tedavisi uygulamak.

Endokrin sistemini korumak için neler yapılmalı?

  1. Günlük hayatın dengesini alt üst edecek bütün “sinirsel” bozuklukları kaldırmak veya tedavi etmek.
  2. Sinsi bir endokrin dengesizliği durumunu ortaya çıkarabilecek bünyesel hastalıkları zamanında tedavi etmek.
  3. Aşırı beslenmeden kaynaklanmayan bir ani ve aşırı şişmanlama durumunda sebep araştırmak.
  4. Gerekli şekilde istirahat etmek ve değişen, besleyici ve özellikle vitamin açısından komple bir beslenme uygulamak.
  5. Beze dengesizliği sinyali olabilen her türlü aybaşı değişimlerini dikkate almak.
  6. Erkekler içinse, bilinmeyen endokrin değişimlerini ortaya çıkarabilecek olan, sebepsiz cinsel bozuklukları önemsemek.

Tiroid Bezi

Üç lobdan oluşur ve boynun önünde, “Adem elması “nin gerisindedir.Kalkan  şeklindedir (tireus Yunanca’da kalkan anlamına gelir) ve 20 ila 40 gr. ağırlığındadır.

Devamını oku

Timus Bezi

Doğum anında yaklaşık 15 gr. ergenlikte ise 35 gr ağırlıktadır.Sonra ağırlığı düşer ve 20 yaşındaki bir erişkinde 25 gr. yaşlı bir insanda 6 gr. olur.Timus kan dolaşımına, vücudun ergenliğe kadar büyümesini, gelişmesini olumlu etkileyen bir hormonu verir timosin.Timusun faaliyetinin artması, lenftik yapıların aşırı çalışmasıyla birleştiğinde (yeni lenf bezlerinin ve dalağın), timo-lenfatik duruma yol açar.Çocuklarda bu durum çoğu kere boğulma krizleri ile görülür.Rahatsızlıklar kortizonlu ilaçlar veya cerrahi müdahaleye tedavi edilir.

Endokrin Sistemi Nedir?

Karaciğer, tükürük bezleri, böbrek gibi bazı bezler vardır ki, yaptıkları ürünleri(safra,tükürük ,idrar) bir kanal sayesinde dışarı akıtırlar.Bu bezlere dış salgı bezleri (eksokrin) denir.İç salgı ( endokrin) bezleri ise dışarı akıtacak kanalları olmadığından salgılarının dışa değil, doğrudan kana verirler.Dolaşıma katılan bu ürünler hormonlardır.Hipofiz,tiroid,böbreküstü,yumurtalık,testis vb. hormonları.En hassas iç mekanizmalar arasındaki uyumu  sağlayan , hayatı gelişmeyi,büyümeyi, ergenliği,gebeliğin sürmesi, emzirmeyi, yaşlanmayı,andropoz, menapoz, enfeksiyonlara karşı savunmayı, değişik iklimlere uyumunu ayarlayan bunlardır.Her iç salgı bezinin kendine özgü bir yapısı ve diğerleri ile büyük uyum içinde olan özel bir görevi vardır.Bu sebeple bir iç salgı hastalandığı ve görevini yapamaz hale geldiği işaretini verirse bu durum bütün sistemi etkiler.

Sonraki sayfa »